De praktijk is geopend op maandag t/m vrijdag van 8.30 tot 21.30 uur.

050-3181381 tot 14.00 uur

Heresingel 30
9711 EV Groningen

Helaas is één van de meest verwaarloosde aspecten bij het periodieke controlebezoek aan de tandarts  het meten van de conditie van het tandvlees. Deels komt dat doordat ernstige tandvleesontstekingen vaak pijnloos en vrijwel niet waar te nemen zijn; de patiënt vraagt dus niet om zo'n meting. Voor een ander deel komt het omdat tandvleesontstekingen en de gevolgen daarvan bij de patiënt (en ook nog bij sommige tandartsen) redelijk onbekend en redelijk onbemind zijn. Omdat de resultaten van ernstige tandvleesontstekingen onomkeerbaar zijn en voor de patient ernstige gevolgen kan hebben wordt bij ons in de praktijk minstens zoveel aandacht aan het tandvlees besteed als aan de rest van het gebit.Gezond tandvlees

Laten we beginnen bij gezond tandvlees: De rand van het tandvlees is flinterdun, gaat bijna onzichtbaar over op de tand en heeft een "sinaasappelschil-effect". Bovendien zit het strak tegen de tand aan alsof het buitengewoon elastisch is. De kleur van het tandvlees is lichtroze. Alleen bij een goede mondhygiene houdt u dit resultaat.

 

Gezond tandvlees en bot in getekende doorsnede

 

Als de tandarts of de mondzorgkundige een meetstaafje (pocketmeter) tussen gezond tandvlees en de tand duwt zal dit instrument slechts 1 tot 2 millimeter naar beneden schuiven (de zogenaamde pocketdiepte) en als men het instrument weer terugtrekt zal het tandvlees niet gaan bloeden. De meetscore die de behandelaar dan in uw kaart zet heeft een DPSI-waarde van 0. De rand van het kaakbot zit ongeveer op dezelfde hoogte als de onderzijde van de glazuurkap. De tand zit vast in z'n kas en is nauwelijks heen en weer te bewegen.

Het rood omlijste gedeelte wordt hieronder vergroot weergegeven.

 

 

Deel  uit tekening hierboven

 

1. De vezeltjes in de tandvleesrand die het tandvlees het strakke effect geven. Deze vezeltjes verbinden het tandvlees met de tand.

2. Het wortelvlies bestaat uit duizenden vezeltjes die tandwortel en bot met elkaar verbinden.

3. Het wortelcement vormt de bedekking van de wortel waar de vezels aan vast zitten.


Hoe houd je je tandvlees gezond?

  1. Vermijdt stress en draag zorg voor een goede lichamelijke weerstand en conditie. Dit kan o.a. worden bereikt door het eten van voldoende vers fruit en verse groenten, en eventueel het tot je nemen van de juiste voedingssupplementen (bijvoorbeeld Q10).
  2. Probeer een zo goed mogelijke mondhygiene te bewerkstelligen.
  3. Bezoek regelmatig, maar minstens 2x per jaar een mondzorgkundig(e).
  4. Niet roken! Roken heeft een uiterst nadelige invloed op uw tandvlees en werkt tandvlees problemen (parodontitis) in de hand. Ook reageren rokers minder goed op de behandeling van parodontitis dan niet-rokers.

Rode dikke tandvleesrand met tandplak op de tand

 

Zodra de mondverzorging te wensen overlaat en men de tandplak (dat voor het grootste geleelte uit bacterien bestaat) niet goed verwijdert zien we het resultaat daarvan onmiddellijk aan de rand van het tandvlees. Er is dan een dikke rode rand zichtbaar op de plaats waar het tandvlees overgaat op de tand en we treffen daar tandplak aan. Bij aanraking van het tandvlees bijvoorbeeld door een pocketsonde zie je een lichte bloeding. We spreken nu van gingivitis oftewel tandvleesontsteking.

 

 

Een dikke rode rand met een laag tandplak

Als we de getekende dwarsdoorsnede vergelijken met die van gezond tandvlees, dan zien dat de vezeltjes in de tandvleesrand verdwenen zijn en dat de rand niet meer dun en strak uitloopt. We zien echter een dikke rode rand met daaronder tandplak (geel) dat gedeeltelijk in tandsteen zal veranderen. Bacterieproducten en eventueel ook de bacterien van de tandplak zullen het tandvlees binnen dringen (zie de pijlen) en geven daar ontstekingverschijnselen. Na het meten van de pocketdiepte met een pocketmeter zal het tandvlees gaan bloeden. De botrand is nog intact, dus er is nog geen botverlies. Ook staat de tand of kies nog stevig in de tandkas en is nauwelijks heen en weer te bewegen.

Gelukkig is dit proces nog omkeerbaar. De mondhygienist of preventieassistent kan tandplak en tandsteen verwijderen (uzelf niet!) en door uw mondhygiene te verbeteren is het proces nog om te keren.

Indien men de mondhygienist of preventieassistent niet bezoekt en de mondhygiene niet verbetert dan zal de ontsteking doorgaan en zelfs verergeren. Aan de buitenkant zie je nauwelijks of geen verschil, je voelt geen pijn, maar bij het poetsen en stokeren zal het tandvlees wat meer gaan bloeden. De ontsteking zorgt ervoor dat langzaam bot zal verdwijnen. De botrand gaat dan zakken (botverlies) en het proces is onomkeerbaar geworden. In sommige gevallen zorgen bepaalde bacteriestammen ervoor dat het afbraakproces nog sneller gaat.

Dit proces noemen we parodontitis en in dit stadium moet men het tandvlees laten behandelen. Verder uitstel zal grote schade aanrichten en doet men niets dan zullen de tanden of kiezen los gaan staan doordat er te veel bot verdwijnt en is trekken van de tand of kies nog de enige optie. Hoe snel dit proces gaat is nauwelijks te voorspellen en hangt van veel factoren af. Parodontitis wordt wel genoemd als een van de risicofactoren van hart- en vaatziekten, longontstekingen, diabetes en premature geboortes.

Parodontitis. Botrand enigszins gezakt

Deze tekening geeft aan dat de botrand is gezakt. Met spreekt hier van botverlies. Dit is een van de kenmerken van parodontitis en helaas een onomkeerbaar proces. De bovenrand van het tandvlees blijft ongeveer op z'n plek waardoor je niet gewaarschuwd wordt dat er iets ernstigs aan de hand is. Ook voelt men geen pijn, alleen bloedt het tandvlees gemakkelijker bij aanraking. Tussen tandvlees en tand zit tandsteen en tandplak. Dat moet zo spoedig mogelijk worden verwijderd. Ook moeten zoveel mogelijk bacterien in dat gebied worden opgeruimd. De pijlen geven aan waar bot is verdwenen en heeft plaatsgemaakt voor ontstekingsweefsel.

 

 Gehele kies. Botrand enige millimeters gezakt

Op deze tekening zie je de gehele kies.

Het gedeelte tussen de dwarse streepjes noemt men een pocket. Dit is het verschil tussen de tandvleesrand en de botrand. Bij parodontitis is dit verschil groter dan 4 millimeter (DPSI waarde 3) en kan tot 10 millimeter of meer oplopen (zie laatste tekening). Bij DPSI waarde 4 is de pocketdiepte meer dan 6 millimeter. Hoe dieper de pocket, hoe onzekerder de prognose dat het betreffende element (=tand of kies) het hele leven mee zal gaan. Alleen een intensieve behandeling door een mondzorgkundige eventueel in combinatie met een tandarts (-parodontoloog) kunnen daarin nog verbetering geven, maar helaas ook niet altijd.......!

 

Ernstige parodontitis. Bot nagenoeg verdwenenNu is er veel bot verdwenen. Een zeer ingrijpende behandeling zoals een flapoperatie kan misschien nog resultaat geven, maar de prognose is niet gunstig. De tand of kies is gemakkelijk enkele millimeters heen en weer te bewegen. Extra voedingssupplementen of spoelen met medicamenten helpt nagenoeg niet. Hoogstens verhoogt dit de weerstand van lichaam en tandvlees zodat het afsbraakproces iets wordt vertraagd, maar het blijft uitstel van executie! De grote hoeveelheid bacterien en tandsteen tussen tand en tandvlees blijven schade aanrichten zolang ze niet worden verwijderd en dit kan alleen maar handmatig gebeuren door een mondzorgkundige. Bij een flapoperatie wordt het teveel aan niet aangehecht tandvlees verwijderd.

 

 

Hierboven ziet u beschreven welke tandvleesproblemen er ruwweg mogelijk zijn. Welke behandelingen er mogelijk zijn vindt u onder het kopje "Behandeling van het tandvlees". Vraag uw tandarts of mondzorgkundige naar de toestand van uw tandvlees en laat metingen doen eventueel gecombineerd met een bacteriekweek. Het is zo belangrijk voor de toekomst van uw gebit!